ArkeoExpo
← Bilgi Köşesi girişine dön

Bilgi Köşesi · Arkeoloji

Arkeoloji

Türkiye'nin seçili kazı alanlarını kronoloji, kazı yöntemi, buluntular, günlük yaşam ve koruma bağlamıyla ayrıntılı dosyalar üzerinden inceleyin.

Haritada keşfet ↓Döneme göre inceleKazı dosyalarını karşılaştır ↘
5
Alan dosyası
4
Kronolojik bant
3
Yayın dili
Küçükçekmece lagünü ve Marmara bağlantısına kuşbakışı; liman ve dolaşım bağlamı.01Bathonea
Fotoğraf ve lisans: qwesy qwesy · CC BY 3.0 ↗
Troia'daki megaron kalıntıları ve koruyucu örtü, Hisarlık.02Troia
Fotoğraf ve lisans: Giorgio Galeotti · CC BY-SA 4.0 ↗
Pergamon'un dik yamaca yerleştirilen tiyatrosu, sis içindeki akropol peyzajında.03Pergamon
Fotoğraf ve lisans: Giorgio Galeotti · CC BY-SA 4.0 ↗
Celsus Kütüphanesi'nin iki katlı cephesi, Efes.04Efes
Fotoğraf ve lisans: Warren LeMay · CC BY-SA 2.0 ↗
Karahantepe'de kazılarla açığa çıkarılan Neolitik yapıların genel görünümü.05Taş Tepeler
Fotoğraf ve lisans: Campels · CC0 1.0 ↗
Hızlı Geçişİhracat RehberiPazardan teslimata uygulamalı yol haritası
Hazırlayan: Ersin İğdeSon editoryal kontrol: 24 Temmuz 2026Yazar ve yöntem bilgisi →

Her alanı yalnızca bir ören yeri olarak değil; kronoloji, kazı yöntemi, ticaret ağları, inanç, günlük yaşam ve koruma bağlamıyla okuyun.

5 araştırma dosyası
Kazı alanlarını filtrele5 / 5
Döneme göre filtrele

Coğrafi okuma

Alanları doğru bağlamında görün

Beş dosyayı doğrulanmış WGS84 referans noktalarıyla karşılaştırın. Bir alan seçtiğinizde harita, kronoloji ve araştırma dosyası birlikte güncellenir.

Harita altlığı Natural Earth ülke geometrisinden sadeleştirilmiştir. Noktalar WGS84 koordinat sistemiyle yerleştirilmiştir.

Küçükçekmece lagünü ve Marmara bağlantısına kuşbakışı; liman ve dolaşım bağlamı.
Küçükçekmece lagünü ve Marmara bağlantısına kuşbakışı; liman ve dolaşım bağlamı.Çekim: 2015Fotoğraf: qwesy qwesyWikimedia Commons ↗CC BY 3.0 ↗Web için kırpıldı

Seçili araştırma dosyası

Bathonea

Antik liman ve çok katmanlı yerleşim

8 dakikalık okuma

Küçükçekmece Gölü'nün batı kıyısındaki yerleşim, Marmara'ya açılan lagün sistemi sayesinde İstanbul'un tarihöncesinden Bizans'a uzanan üretim, liman ve dolaşım ağlarını birlikte inceleme imkânı verir.

Alan Profili
Küçükçekmece Gölü, İstanbul
Referans konumu
41.021° N · 28.718° E
Kronoloji
Epipaleolitik–Osmanlı
Koruma / araştırma
Aktif kazı alanı

Bilimsel kimlik

Kazı ve yürütücü kurum

Küçükçekmece Göl Havzası kazıları, Bakanlık izni ve iş birliğiyle Kocaeli Üniversitesi bilimsel ekibi tarafından yürütülür.

Kazı / program kimliği
Bathonea KazılarıResmî kaynağı aç Bilimsel yürütücü
Kocaeli ÜniversitesiResmî kaynağı aç

Kurumsal ilişki, resmî proje ve kurum sayfaları üzerinden doğrulanmıştır.

Tam alan dosyasını aç →↓Saha dosyasıPDF · Türkçe

02

Karşılaştırmalı okuma

Kazı alanlarını yan yana inceleyin

İki veya üç alan seçin; kronoloji, yerleşim, mimari, ekonomi, buluntular, kazı yöntemi ve korumayı aynı çerçevede okuyun.

2/3 · En fazla 3 alan
01

Bathonea

Antik liman ve çok katmanlı yerleşim
Konum
Küçükçekmece Gölü, İstanbul
Kronoloji
Epipaleolitik–Osmanlı
Yerleşim türü
Liman ve lagün yerleşimi
Mimari
Liman, su yapıları, işlikler ve bazilikal yapılar
Ekonomi
Kıyı dolaşımı, üretim, gıda işleme ve bölgesel ticaret
Önemli buluntular
Taş eserler, seramikler, üretim ve su sistemlerine ait kanıtlar
Kazı yöntemi
Havza ölçekli yüzey araştırması, stratigrafik kazı ve çevresel veri
Koruma durumu
Aktif kazı; lagün ve kentleşme baskısı birlikte izleniyor
02

Troia

Anadolu ile Ege arasında 4.000 yıllık köprü
Konum
Hisarlık, Çanakkale
Kronoloji
Tunç Çağı–Roma
Yerleşim türü
Savunmalı höyük-kent
Mimari
Üst üste surlar, kapılar, megaronlar, rampa ve kutsal alanlar
Ekonomi
Boğaz geçişleri, Ege–Anadolu dolaşımı ve bölgesel üretim
Önemli buluntular
Tunç Çağı mimari evreleri, seramikler ve savunma sistemleri
Kazı yöntemi
Mikrostratigrafi, yapı evreleri, jeofizik ve koruma odaklı kazı
Koruma durumu
UNESCO alanı; yoğun ziyaret, eski kazı tahribatı ve koruma birlikte yönetiliyor

03

Zamansal bağlam

Tek bir çizgi değil, katmanlı bir kronoloji

Her alanın en güçlü araştırma evrelerini karşılaştırın. Dönem filtresi haritadaki alanları da aynı anda daraltır.

  1. 01
    MÖ 10.–7. binyılYerleşik yaşamın ilk deneyleri
  2. 02
    MÖ 3.–2. binyılTunç Çağı kentleri ve ağlar
  3. 03
    MÖ 4.–1. yüzyılHelenistik krallıklar ve kentleşme
  4. 04
    MS 1.–7. yüzyılRoma ve Geç Antik dönüşüm
  5. 05
    MS 7.–19. yüzyılBizans ve Osmanlı katmanları

04

Buluntu Atlası · İlk kayıtlar

Nesneyi bağlamından ayırmadan inceleyin

Her kayıt; nesne veya mimari öğeyi malzeme, tarih, buluntu bağlamı, güncel konum, bilgi kaynağı ve görsel lisansıyla ilişkilendirir.

Envanter numarası veya kesin tabaka bilgisi açık kaynakta doğrulanamadığında bu durum kayıtta özellikle belirtilir.

05

Arkeoloji veri tabanı · Sürüm 1.0

Beş dosya, ortak ve genişletilebilir veri modeli

İl, koordinat, dönem, alan türü, araştırma kurumu, kazı/koruma durumu, UNESCO bilgisi, güncelleme tarihi ve resmî kaynak aynı kayıtta tutulur.

JSON veri setini indir ↓JSON · UTF-8 · 5 records
Dosyaİl / bölgeKoordinatDönemAlan türüKurumDurumUNESCOSon güncellemeResmî kaynak
Bathonea ↗İstanbul · Marmara41.021° N · 28.718° EEpipaleolitik–OsmanlıYerleşim / höyükKocaeli Üniversitesi bilimsel başkanlığıAktif kazı alanıUNESCO Dünya Mirası değilResmî kaynak ↗
Troia ↗Çanakkale · Kuzey Ege39.958° N · 26.239° ETunç Çağı–RomaYerleşim / höyükT.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı / Troya MüzesiUNESCO Dünya Mirası · 1998Dünya Mirası · 1998Resmî kaynak ↗
Pergamon ↗İzmir · Ege39.133° N · 27.185° EHelenistik–OsmanlıKent / kültürel peyzajAlman Arkeoloji Enstitüsü / T.C. Kültür ve Turizm BakanlığıUNESCO Dünya Mirası · 2014Dünya Mirası · 2014Resmî kaynak ↗
Efes ↗İzmir · Ege37.939° N · 27.341° ENeolitik–OsmanlıKent / kültürel peyzajAvusturya Arkeoloji Enstitüsü / T.C. Kültür ve Turizm BakanlığıUNESCO Dünya Mirası · 2015Dünya Mirası · 2015Resmî kaynak ↗
Taş Tepeler ↗Şanlıurfa · Güneydoğu AnadoluŞanlıurfa bölgesel odakYaklaşık MÖ 9600–8000Bölgesel araştırma ağıTaş Tepeler Projesi / T.C. Kültür ve Turizm BakanlığıÇok alanlı araştırma programıGöbeklitepe Dünya Mirası · 2018; programın tamamı değilResmî kaynak ↗

04

Araştırma dosyası

Öne çıkan kanıtlar

01

Araştırmalar 2007'de başladı

02

Sistematik kazılar 2009'dan beri sürüyor

03

Kocaeli Üniversitesi bilimsel başkanlığı

04

Liman, su ve üretim yapıları birlikte araştırılıyor

05

Alan notu

Katman katman alan okuması

  1. 01

    Keşif ve Kazı Süreci

    Küçükçekmece Göl Havzası araştırmaları 2007'de yüzey tespitleriyle başladı; 2009'da Prof. Dr. Şengül Aydıngün başkanlığında sistematik kazılara dönüştü. Çalışma yalnız bir yapı grubunu değil, göl havzasının yerleşim ve çevre tarihini birlikte ele alıyor.

    Küçükçekmece yerleşmesine ait taş eser ve bilgi panosu, İstanbul Arkeoloji Müzeleri.
    Küçükçekmece yerleşmesine ait taş eser ve bilgi panosu, İstanbul Arkeoloji Müzeleri.Çekim: 2013Fotoğraf: VikiPictureWikimedia Commons ↗CC BY-SA 3.0 ↗Web için kırpıldı
  2. 02

    Çok Katmanlı Yerleşim

    Alanda tarihöncesi dönemlerden Hellenistik, Roma, Geç Antik, Bizans ve Osmanlı çağlarına uzanan izler kaydedildi. Bu uzun süreklilik, aynı kıyı peyzajının farklı topluluklar tarafından nasıl yeniden kullanıldığını göstermesi bakımından önemlidir.

    Küçükçekmece Gölü'nün sisli kıyı peyzajı; Bathonea'nın çok katmanlı havza bağlamı.
    Küçükçekmece Gölü'nün sisli kıyı peyzajı; Bathonea'nın çok katmanlı havza bağlamı.Çekim: 2023Fotoğraf: Abdulkadir ItriWikimedia Commons ↗CC BY-SA 4.0 ↗Web için kırpıldı
  3. 03

    Liman, Ticaret ve Üretim

    Küçükçekmece'nin Marmara Denizi'yle bağlantılı korunaklı lagün yapısı, yerleşimin liman karakterini açıklayan ana unsurdur. İskele ve su yapılarıyla birlikte üretim işlikleri, gıda üretimi ve bölgesel dolaşımın arkeolojik izlerini görünür kılar.

    Küçükçekmece lagünü ve Marmara bağlantısına kuşbakışı; liman ve dolaşım bağlamı.
    Küçükçekmece lagünü ve Marmara bağlantısına kuşbakışı; liman ve dolaşım bağlamı.Çekim: 2015Fotoğraf: qwesy qwesyWikimedia Commons ↗CC BY 3.0 ↗Web için kırpıldı
  4. 04

    İnanç ve Günlük Yaşam

    Bazilikal planlı yapılar, dini küçük buluntular, seramikler ve gündelik üretim kalıntıları, Geç Antik ve Bizans dönemlerinde liman çevresindeki yaşamın hem kutsal hem ekonomik yönünü okumaya yardımcı olur.

    Küçükçekmece Gölü'nde balıkçı teknesi; lagün çevresindeki gündelik yaşama bağlamsal bakış.
    Küçükçekmece Gölü'nde balıkçı teknesi; lagün çevresindeki gündelik yaşama bağlamsal bakış.Çekim: 2013Fotoğraf: Hamdi GümüşWikimedia Commons ↗CC0 1.0 ↗Web için kırpıldı
  5. 05

    Araştırma Sorusu

    Bathonea için temel soru, İstanbul'un merkez dışındaki kıyı yerleşimlerinin başkentin iaşesi, deniz ulaşımı ve kültürel bağlantılarında nasıl bir rol oynadığıdır. Kazı, bu soruyu mimari, çevresel veriler ve küçük buluntular üzerinden test eder.

    Menekşe Deresi'nin 2025 görünümü; havzanın su yollarını ve değişen kıyı peyzajını gösteren bağlamsal fotoğraf.
    Menekşe Deresi'nin 2025 görünümü; havzanın su yollarını ve değişen kıyı peyzajını gösteren bağlamsal fotoğraf.Çekim: 2025Fotoğraf: SadrettinWikimedia Commons ↗CC BY-SA 4.0 ↗Web için kırpıldı

Kaynaklar ve ileri okuma

Bathonea

Editoryal metin resmî kurum, kazı ekibi ve Dünya Mirası kaynakları üzerinden kontrol edilmiştir.

Akademik / kazı yayınıKocaeli Üniversitesi – Bathonea yayınları ↗
Akademik / kazı yayınıKocaeli Üniversitesi – Yeni bulgular ↗

Bir arkeoloji veya kültürel miras projesi geliştirelim

Kazı, müze, kültür rotası veya ortak yayın fikrinizi kaynaklı bir editoryal çalışmaya dönüştürelim.

İş Birliğini Görüşelim →